31•05•2018 Leuven [B] Hildegard met haar karakter

Dendermonde codex Psallentes 2018 Leuven Begijnhofkerk

Hildegard von Bingen werd tijdens haar leven geregeld gedwarsboomd door mannen met macht, ‘omwille van haar karakter’. Ongetwijfeld was ze voor die mannen een te sterke persoonlijkheid — dat komt ons bekend voor, na achthonderd jaar is er nog niets veranderd. Ook haar muziek niet! Op donderdag 31 mei 2018 om 20u30 zingt Psallentes liederen uit de Symphonia en de Ordo virtutum van Hildegard van Bingen in de kerk van het Groot Begijnhof, Leuven. Tickets hier.

In 2018 zet de KU Leuven het leven en werk van Hildegard von Bingen in de kijker met een tentoonstelling, congres en concert. De tentoonstelling in de Maurits Sabbebibliotheek brengt een unieke selectie handschriften, liedboeken en brieven van Hildegard bij elkaar. Blikvanger is de Dendermonde Codex, een handschrift met een bijzondere verzameling van teksten en liederen, waaronder de Symphonia Harmoniae Caelestium Revelationum.

Hildegard van Bingen schreef de Symphonia in het midden van de twaalfde eeuw in het klooster van Rupertsberg, in het Rijnland. Het handschrift bevat een zestigtal eenstemmige liederen voor liturgisch gebruik. Daarnaast bevat de codex Hildegards Liber vitae meritorum en het Liber viarum Dei van haar vriendin Elisabeth van Schönau. Het handschrift sluit af met een zelden bestudeerde dialoog tussen een priester en de duivel.

De codex kende een bewogen geschiedenis: omstreeks 1174 stuurde Hildegard het handschrift naar een bevriende monnik in de cisterciënzerabdij van Villers in Brabant. Nadien kwam het handschrift terecht in de abdij van Gembloux en in de abdij van Affligem, om in de negentiende eeuw in de Sint-Pieter- en Paulusabdij van Dendermonde te belanden. Deze abdij besliste in 2017 om het manuscript – inmiddels erkend als Vlaams Topstuk – in langdurige bewaring te geven aan de Maurits Sabbebibliotheek van de Faculteit Theologie en Religiewetenschappen, KU Leuven.

De focustentoonstelling loopt van 30 mei tot 22 augustus 2018 en wordt georganiseerd in het kader van de internationale conferentie Medieval Mystical Theology in Dialogue with Contemporary Thought. Naast de Dendermonde Codex, die er ook digitaal te bekijken is, worden vroege drukken met het werk van Hildegard en andere middeleeuwse mysticae tentoongesteld. De opening van de tentoonstelling wordt gevierd met een concert op 31 mei door Psallentes, het Leuvens ensemble gespecialiseerd in de middeleeuwse en renaissance-muziek. Zij zingen werk uit de Symphonia van Hildegard van Bingen. De tentoonstelling is een samenwerking tussen de Sint-Pieter- en Paulusabdij van Dendermonde, de Faculteit Theologie en Religiewetenschappen en het Book Heritage Lab – KU Leuven.

Mededeling omtrent ‘privacy’

Kimchi Psallentes

Het heeft iets aandoenlijks: dezer dagen krijg je veelvuldig berichten in je mailbox over ‘privacy’ — er treedt deze week een nieuwe wet in voege, vandaar. Een ietwat neurotische wetgever heeft allerlei maatregelen en reglementen bedacht voor het beschermen van de ‘persoonlijke levenssfeer’. Op zich goed, uiteraard, en in het geheel genomen lijken het ons goede maatregelen te zijn, en ook Psallentes zorgt er uiteraard voor in orde te zijn met die nieuwe wetgeving (zo dadelijk meer op dat punt), maar het heeft toch ook iets lachwekkends: zien hoe je ongelooflijk veel overal zomaar over iedereen kan vinden, bovendien bijna honderd procent afkomstig van de ‘iedereen’ in kwestie; en anderzijds dan een wetgeving die zodanig rigoureus is dat eenvoudige sociale cohesie bemoeilijkt wordt: probeer tegenwoordig maar eens een adres of telefoonnummer te krijgen van een collega, van een student, van een leraar. Oeioeioei de privacy! Ontspan u, wat is het probleem? Ik woon in Leuven, Arthur De Greefstraat 34. Altijd welkom, tenzij je niet welkom bent, dan doe ik niet open! En ik ben geboren in Brugge op 21 januari 1966 (dat staat ook ergens op Wikipedia geloof ik). De voornaam van mijn moeder is Georgette, maar ze houdt er niet van zo genoemd te worden, dus waag het niet! En nog wat persoonlijke informatie: vanavond at ik geen Kimchi!

Maar om dus nu even mede te delen hoe Psallentes voor die privacy zorgt: wij hebben geen bestanden over niemand, wij sturen geen nieuwsbrieven, doen geen mailings. Op deze site kun je je via het platform WordPress met je mailadres inschrijven om ‘volger’ te zijn. Je kunt dan zelf bepalen of je mails krijgt, en wanneer je ze krijgt (bijvoorbeeld bij elke nieuw bericht, of eenmaal in de week). Iedereen die ons op deze manier volgt heeft hier ooit zelf voor gekozen, en kan haar of zijn inschrijving te allen tijde ongedaan maken of aanpassen. Over de mensen die ons volgen weten we verder niets. In de ‘cockpit’ van deze site, via het WordPress-platform, kunnen we alleen mailadressen zien — dat is dus de enige informatie die we over u hebben. De mailadressen worden door onszelf niet opgeslagen, en worden zoals gezegd verder ook niet door ons gebruikt. Naar onze mening komt op deze manier en langs deze weg uw privacy dus zeker niet in gevaar. Mocht u twijfelen, dan kan u zich dus uitschrijven — hetgeen we uiteraard ten zeerste zouden betreuren.

Als je het mij vraagt moeten we er in het algemeen aan werken zorgvuldiger met mensen om te gaan, ons oefenen in empathie, in meeleven. Daar heb je geen wetten voor nodig, en als je vertrekt vanuit een fundamenteel respect voor de integriteit van iemand anders, dan is ook het respect voor de persoonlijke levenssfeer onmiddellijk in orde. Sorry — dat was wat prekerig, maar ik vraag me dan ook af hoe we in dit tijdperk van neurose en paranoia terechtgekomen zijn.

Tekst en Foto Hendrik Vanden Abeele, 22 en 21 mei 2018

PS. De visies hierboven verwoord zijn de visies van mezelf, Hendrik, en niet noodzakelijk de visies van (de medewerkers en de bestuursleden van) de vzw Psallentes.

[PRESS] In het blad met Nieuws

Mirek Cerny in Het Nieuwsblad vandaag, in een verslagje over het Gregoriaans Festival van Watou: “De absolute top van de gregoriaanse muziek was te horen op het avondconcert in de Sint-Bavokerk. Psallentes van Hendrik Vanden Abeele is sinds jaren de toonaangevende groep in ons land, dit keer brachten de zeven vrouwen gezangen uit het antifonarium van de cisterciënzerinnenabdij van Salzinnes bij Namen, dat zich in het Canadese Halifax bevindt. Psallentes zette deze gezangen met soms macabere teksten ook op zijn cd Salzinnes Saints.”

Het wereldwijde Watou

Psallentes te Watou 2018

Een halfje Salzinnes Saints alstublieft! Vraag dat maar eens aan je warme bakker. In Watou weten ze sinds vanavond wat dat betekent — we zongen er de tweede helft van onze ‘Salzinnes Saints’ in het kader van het Gregoriaans Festival aldaar.

Het past hier Bernard Deheegher (en zijn fantastische ploeg) te feliciteren met de manier waarop hij het gregoriaans èn Watou internationaal ‘op de kaart’ heeft weten zetten, tot aan de Middellandse Zee toe! En nog veel verder dan dat!

 

Het moet kloppen

Psallentes Het moet Kloppen GOLD Brugge 2018 Obrecht

Als iets geslaagd wil zijn moet het kloppen. Gisterenavond de Martinus-mis van Obrecht uitgevoerd, in een bijna helemaal gerestaureerde en een bijna helemaal volle Onze Lieve Vrouwekerk te Brugge, er het gregoriaans uitgehaald en dat laten horen vlakbij het graf van Maria van Bourgondië, en Bart Jacobs enige Mariaal-geïnspireerde pareltjes laten spelen die onze evocatie van Memlings diptiek met Maarten van Nieuwenhove completeerden. En dat alles in het kader van een prachtig nieuw Brugs initiatief rond polyfonie, en met een ploeg zangers en zangeressen die elders en niet door onszelf “Flanders’ Finest” werden genoemd. Nou! Ik vond dit alles wel kloppen!

Tekst en Foto Hendrik Vanden Abeele, 12 mei 2018 (de foto 11 mei 2018)

Men be-Minne An Pierlé

_MG_9014_6307

De Psallentes XL-ploeg is straks, op wat een mooie vrijdagavond gaat worden, met de mis voor Martinus van Jacob Obrecht te gast op het GOLD-festival van het Concertgebouw Brugge, in de stemmige Onze Lieve Vrouwekerk. (De staande uitdrukking is: duizend keer bedankt dat u komt luisteren — maar in dit geval is ‘vijfhonderd keer bedankt’ dat ietsje letterlijk correcter.) Maar wat we zeggen wilden: we komen binnen precies ongeveer min of meer exact drie maanden opnieuw naar Brugge, in een andere, dunnere en volledig vrouwelijke bezetting, én in het gezelschap van de door ons zo beminde en bewonderde An Pierlé. En dat met het programma ‘Minne’ dat zich op de liederen van de mystica Hadewijch toelegt. Dat wordt eten en drinken voor de ziel! Meer info volgt, maar tickets zijn natuurlijk al verkrijgbaar.

12•05•2018 Watou [B] Salzinnes Saints

Psallentes op Watou 2018

Naar driejaarlijkse gewoonte is Watou — dat bijzondere dorpje in het zuidwesten van West-Vlaanderen — het toneel voor het grootste festival rond gregoriaans ter wereld. Daar mag een professioneel zich op gregoriaans (en aanverwanten) toeleggend ensemble als Psallentes niet ontbreken. We geven er een half concert: delen 5, 6 en 7 uit onze ‘Salzinnes Saints’. De andere helft van het concert is voor Vox Clamantis uit Estland. Zaterdag 12 mei 2018, om 20u in dé kerk van Watou. Meer info hier.

11•05•2018 Brugge [B] On the rocks

Psallentes Obrecht de Sancto Martino 2018 Brugge

Daar rechts, die spitse bakstenen toren, die van de Brugse Onze Lieve Vrouwekerk. Daar gebeurt het, vrijdag 11 mei 2018: de Missa de Sancto Martino van Jacob Obrecht door de jongens en meisjes van Psallentes. (We gaan voor goud.)

Rock, Rolls en Royce

Psallentes Begijnhof Leuven 2018 Obrecht

Hoe het is om met of in een Rolls Royce te rijden weet ik niet, maar mocht het iets te maken hebben met zonnige zachtheid, zacht comfort, comfortabele focus, en gefocuste afwerking, dan heb ik deze avond het voorrecht gehad om in zoiets rond te rijden, ja. De op zich al magnifieke muziek van Obrecht (die mis voor Martinus is een juweeltje!) mogen uitvoeren met dit ploegje prachtige Rock-‘n-roll zangers en zangeressen, bovendien in zo’n genereuze kerk als de Begijnhofkerk in Leuven — dat is top, veel beter wordt het volgens mij niet. Eerder vandaag schreef ik hier iets in de aard van ‘Obrecht beluisteren en dan sterven’, maar we leven nog, en beter: we doen het binnenkort in de Onze Lieve Vrouwekerk te Brugge nog eens over. En later ook nog te Gent.

Op de foto de hele ploeg, met van links naar rechts: (in de achtergrond eerst een onbekende passant, en dan) Elisabeth Colson, Peter Maus, een herstelde Bart Uvyn, de zichzelf in gereedheid gebracht hebbende Bart Jacobs, José Pizarro, Diederik Rooker, Steve Dugardin, Jonathan De Ceuster, Rob Cuppens (moest bukken want kon anders niet op de foto), Sarah Van Mol, Gunther Vandeven, Veerle Van Roosbroeck, Kerlijne Van Nevel en Michaela Riener. Smakelijk!

Met veel dank aan Convento Leuven!

Tekst en Foto Hendrik Elie Vanden Abeele

En dan nu:

Psallentes in de Begijnhofkerk te Leuven 2018

 

Blog at WordPress.com.

Up ↑